Universiteit Maastricht en Montae & Partners houden expertisesessie over schijnzelfstandigheid en pensioen

Op 20 januari 2025 vond de vijfde editie van de UM-Montae pensioenexpertisesessies plaats met als onderwerp ‘Schijnzelfstandigheid en opheffing handhavingsmoratorium per 1 januari 2025: geen premie, wel pensioen?’. Door de opheffing van het handhavingsmoratorium kan de Belastingdienst vanaf 1 januari 2025 weer volledig handhaven op de kwalificatie van arbeidsrelaties. Hierdoor worden meer schijnzelfstandigen gekwalificeerd tot werknemer, met als gevolg correctieverplichtingen, naheffingsaanslagen loonheffingen, en pensioenopbouw, met terugwerkende kracht.

Boris Emmerig (Fiscaal advocaat bij Holla Legal & Tax) sprak over het fenomeen ‘schijnzelfstandigheid’, de arbeidsrechtelijke achtergrond, de fiscaalrechtelijke kwalificatie als ‘werknemer’, het Deliveroo-arrest, de Über-zaak en legde een aantal aandachtspunten bloot welke hij tevens voorzag van enkele praktische handvatten. Middels een overzichtelijk schema verkregen de deelnemers inzicht in de handhavingswijze van de Belastingdienst, maar ook in de tijdlijnen van deze handhaving. Ook met het oog op de mogelijke naheffingsaanslagen gaf Boris een overzicht van een aantal aandachtspunten, bijv. i.v.m. het vermijden van het anoniementarief of de brutering.

Ellen Buzing (Adviseur bij Montae & partners) ging in op de vraag wat de gevolgen zijn van schijnzelfstandigheid (en de kwalificatie tot werknemer) voor het pensioen. Specifiek voor bedrijfstakpensioenfondsen speelt daarbij het ‘geen premie, wel recht’-principe. Mocht dit principe onverkort blijven gelden, dan ziet de pensioensector zich geconfronteerd met een reeks uitdagingen en praktische problemen ten aanzien van schijnzelfstandigheid. Bijvoorbeeld lopen de fiscale en arbeidsrechtelijke consequenties uiteen. Daarnaast hebben pensioenfondsen onvoldoende handhavingsmogelijkheden in de periode dat de ZZP’er nog als ZZP’er werkzaamheden verrichte. De werkgever van schijnzelfstandigen wordt geconfronteerd met onduidelijkheid over aanmelding en pensioenpremie-inning met terugwerkende kracht. Pensioenopbouw bij schijnzelfstandigheid leidt dus tot de nodige onduidelijkheid en uitdagingen.